Celem niniejszej pracy była kompleksowa analiza przyczyn zmian plonowania wybranych gatunków traw powodowanego wielokrotnymi przejazdami kół ciągnika po zadarnionej powierzchni. Badania przeprowadzono w oparciu o czteroletnie doświadczenie polowe, w którym ugniatającemu działaniu kół ciągnika poddane zostały cztery gatunki traw pastewnych: kostrzewa łąkowa, kostrzewa trzcino-wa, wiechlina łąkowa i życica wielokwiatowa. Przeprowadzono analizę zmian właściwości fizycznych, chemiczny i biologicznych gleby spowodowanych naciskami kół ciągnika. Szczególny nacisk położono na opis struktury gleby poprzez charakterystykę porowatości dyferencjalnej w zakresie makroporów. Wyznaczone zostały parametry morfometrycznych korzeni wybranych gatunków traw w warunkach zmiennego zagęszczenia gleby. Określono podatności roślin, a w szczególności ich wę-złów krzewienia, na mechaniczne uszkodzenia. Oznaczono również wydajność badanych gatunków w przy trójkośnym użytkowaniu łąkowym. Na podstawie uzyskanych wyników można stwierdzić, iż na wydajność badanych traw w warunkach zróżnicowanego ugniatania kołami ciągnika miały wpływ zarówno reakcja systemu korzeniowego na zagęszczenie gleby jak również mechaniczna podatność węzłów krzewienia na zgniatanie. Właściwości korzeni traw decydują o wydajności w trakcie wiosennego odrostu, natomiast o plonach uzyskanych w czasie kolejnych pokosów w znacznym stopniu decydują właściwości mechaniczne węzłów krzewienia uszkadzanych przez zgniatanie kołami ciągnika w trakcie prac związanych ze zbiorem i konserwacją skoszonej masy. W końcowym efekcie mimo wzrostu wydajności niektórych traw w czasie pierwszego pokosu łączny roczny plon wykazuje ujemną korelację z rosnącą intensywnością ugniatania.





